Ortak sınav sonuçları: nereden bakılır, itiraz ve mazeret sınavı nasıl işler? (2026-2027)

Önce hangi ortak sınav olduğunu ayırın: ülke geneli mi, okul geneli mi?

2026-2027’de “ortak sınav” adı altında iki ayrı uygulama var ve sonuç, mazeret ve itiraz kuralları bu ikisinde aynı şekilde duyurulmuyor. Birincisi Millî Eğitim Bakanlığı Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğünün (ODSGM) 6, 7, 9 ve 10. sınıflarda yaptığı ülke geneli ortak yazılıdır; bu sınavların takvimini ve derslerini ortak yazılı sınav 2026-2027 sayfasında bulabilirsiniz. İkincisi, ODSGM’nin 20 Ekim 2026’da kılavuzunu yayımladığı ve 2026-2027 birinci dönem birinci yazılıdan itibaren başlayan okul geneli Ortak Yazılı Sınav Sistemidir (OYSS); ortaokulda 5, 6 ve 7., lisede 9, 10 ve 11. sınıflar kapsanır, 7. ve 11. sınıf İngilizce kapsam dışıdır.

Okul geneli sınavların tarihleri derse göre değişir. Ortaokulda fen bilimleri 3 Kasım, matematik 5 Kasım, sosyal bilgiler 6 Kasım, Türkçe 10 Kasım, İngilizce 12 Kasım ve din kültürü ve ahlak bilgisi 13 Kasım 2026’dadır; 6. sınıf matematik ülke genelinde 11 Kasım’da yapıldığı için okul takviminin dışındadır. Lisede biyoloji 3 Kasım, kimya ve tarih 4 Kasım, matematik 5 Kasım, fizik ve felsefe 6 Kasım, coğrafya 10 Kasım, Türk dili ve edebiyatı ve din kültürü 11 Kasım, İngilizce 13 Kasım 2026’dadır; 10. sınıf Türk dili ve edebiyatı ise ülke genelinde 12 Kasım’da yapılır.

Ortak sınav sonuçlarına nereden bakılır, ne zaman görülür?

Sonuç, dersin öğretmeni tarafından e-Okul’a işlenir ve veli e-Okul Veli Bilgilendirme Sistemi (VBS) üzerinden görür. MEB, VBS ile velilerin çocuklarının ders başarı durumunu ve sınav tarihlerini görebildiğini belirtiyor. Giriş adımlarını e-Okul veli girişi sayfasında anlattık. OYSS kılavuzuna göre öğretmenler öğrencinin her sorudan aldığı puanı e-Okul’a soru bazlı girer; sınav 100 tam puan üzerinden değerlendirilir ve dönemin yazılısı sayılarak ders puanının hesabında kullanılır. Notun karneye etkisini ders notu hesaplama sayfasından deneyebilirsiniz.

Sonucun ne zaman görüleceği yönetmeliklere göre değişiyor. Lisede yazılı sınav sonuçları, sınavın yapıldığı tarihi izleyen 10 iş günü içinde öğrenciye duyurulur ve e-Okul’a işlenir (Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği md. 49/2). Ortaokulda aynı 10 iş günü kuralı vardır, ancak yönetmelik metni “ülke ve il/ilçe genelinde yapılan ortak sınavlar hariç” diyor (İlköğretim Kurumları Yönetmeliği md. 25/1); yani ülke geneli ortak yazılıların ortaokul sonuç tarihi için ayrı bir duyuru gerekir ve bu duyuru henüz yapılmadı. OYSS kılavuzu okul geneli sınavlar için ayrı bir sonuç günü vermiyor; kılavuzda hüküm bulunmayan hâllerde mevzuat uygulanıyor. Kesin gün için okulun duyurusuna bakın.

Sıralama beklemeyin: MEB’in sınav takvimi duyurusuna göre toplu öğrenci listeleri yayımlanmıyor ve okullar ya da sınıflar arasında karşılaştırmalı veri oluşturulmuyor. Yani çocuğunuzun “Türkiye sıralaması” ya da okul sıralaması çıkmaz; sınavın amacı öğrenme düzeyini belirleyip geri bildirim vermektir.

Cevap anahtarı ve sınav analizi: veli neyi görebilir?

Okul geneli sınavlarda cevap ve puanlama anahtarını öğretmenler OYSS üzerinden oluşturur ve öğrencilerin yanıtları bu anahtara göre değerlendirilir. Liselerde okul içinde yapılan ortak yazılıların soruları ve cevap anahtarlarının sınav sonunda ilan edileceği Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği md. 45/1-b’de yazılıdır. Ülke geneli ortak yazılılarda sorular ve cevap anahtarları Genel Müdürlük tarafından hazırlanır (Ölçme ve Değerlendirme Yönetmeliği md. 6/1-e); 2026-2027 için anahtarın hangi kanaldan ve hangi gün yayımlanacağı henüz açıklanmadı. Örnek olarak ODSGM, geçen yıl 16 Haziran 2026’daki mazeret sınavlarının soru kitapçığını ve cevaplarını PDF olarak paylaşmıştı; bu bir geçmiş uygulamadır, bu yıl için söz değildir.

Sınav analizi, puanların soru bazında girilmesinden doğar. OYSS kılavuzuna göre sistem öğrenci, sınıf ve şube düzeyinde analiz üretir; öğretmen bireysel başarı oranlarını, sınıf ortalamasını ve öğrenme çıktılarına ilişkin raporları görür. Lisede öğretmenler sonuçları öğrencilere bildirir ve sınav analizlerine göre ortak hataları açıklar (md. 49/1). Veli olarak toplam puandan çok, çocuğunuzun hangi öğrenme çıktısında zorlandığını sormak daha işe yarar.

Süreç adımları tablosu: sınavdan nihai nota kadar kim ne yapar?

Aşağıdaki tablo, sınava girememe, sonuç görme ve itiraz adımlarını yönetmelik maddeleriyle sıralar. “Ortaokul” ve “lise” ayrı yönetmeliklere bağlı olduğu için süreler yan yana verildi.

Tabloda “OKY”, Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliğini; “İKY”, Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliğini gösterir. Ölçme ve Değerlendirme Yönetmeliğinde (RG 09.09.2023, sayı 32304) ortak yazılının esasları md. 5 ve 6’da bulunur; bu yönetmelik metninde “itiraz” ve “mazeret” kelimeleri geçmez, bu iki konu okul türü yönetmeliklerine bırakılmıştır.

Ortak sınav sonucuna itiraz: lisede kural net, ortaokulda başvuru yolu nedir?

Lisede veli, sonuçların ilanını izleyen 5 iş günü içinde sınav sonucuna yazılı olarak okul yönetimine itiraz edebilir. Okul yönetimi, ders öğretmenleri dışında ilgili branştan en az iki öğretmenden oluşan bir komisyon kurar (okulda yeterli öğretmen yoksa il ya da ilçe millî eğitim müdürlüğü kurar); komisyon 5 gün içinde inceler, öğrencinin nihai puanı belirlenir ve veliye bildirilir (Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği md. 49/4). Süre sonuçların ilan tarihinden işlemeye başlar; dilekçeyi vakit kaybetmeden okulun evrak kaydına verip tarihli kayıt alın.

Ortaokulda durum farklıdır. İlköğretim Kurumları Yönetmeliğinde “itiraz” kelimesi yalnızca disiplin kararları için geçer; sınav sonucuna itiraz için lisedeki gibi süreli ve komisyonlu bir madde bulunmaz. Sınav kâğıtları incelenmek üzere öğrencilere dağıtılır (md. 25/1). Bu nedenle ortaokul velisine önerimiz, önce kâğıdı çocukla birlikte puanlama anahtarına göre okumak, sonra ders öğretmeniyle görüşmek, çözülmezse okul müdürlüğüne yazılı başvurmaktır. Bu adımlar yönetmelikteki bir süre değil, genel bir yol önerisidir.

İtiraz dilekçesinde bulunması gerekenler

• Öğrencinin adı, sınıfı, okul numarası; velinin adı ve iletişim bilgisi.
• Sınavın dersi, tarihi ve e-Okul’da görünen puan.
• İtiraz edilen soru ya da puanlama; hangi cevabın hangi gerekçeyle farklı değerlendirilmesi gerektiği.
• Sonuçların ilan tarihi (süre hesabı için) ve kâğıdın yeniden incelenmesi talebi.

Kısa bir iskelet: “[Okul adı] Müdürlüğüne. [Sınıf/No] öğrencisi [Ad Soyad]’ın [ders] dersi [tarih] tarihli ortak yazılı sınavında [soru no] numaralı sorunun puanlamasına, Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği md. 49 kapsamında itiraz ediyorum. Gerekçem: [kısa açıklama]. Kâğıdın komisyonca incelenmesini ve sonucun bana yazılı bildirilmesini arz ederim. [Tarih, imza]”. Ortaokul için yönetmelik maddesini yazmadan yalnızca inceleme talebinde bulunun.

Ortak sınava giremezse mazeret sınavı: tarih, belge ve “G” notu

Okul geneli ortak yazılı sınavlara geçerli mazeretiyle katılamayan öğrenci için mazeret sınavı 23–27 Kasım 2026 tarihleri arasında, okul müdürlüğünün planlamasıyla OYSS üzerinden yapılır. Mazeret sınavına da geçerli mazeretle girememiş öğrencinin sınavı, mazeretinin bittiği tarihi izleyen 5 iş günü içinde dersin öğretmeni tarafından yapılır (OYSS Kılavuzu). Mazeretin geçerli sayılması okul müdürlüğünün kararıdır; rapor ya da yazılı veli beyanı gibi belgeleri zamanında teslim etmek gerekir.

Lisede özrünü belgelendiren öğrenciye mazeret sınavı bir defaya mahsus yapılır; birinci dönemdeki özürler için belirlenen süre birinci dönemi aşamaz. Öğrenciler raporlu ve izinli oldukları günlerde yazılı sınavlara alınmaz (Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği md. 48). Ortaokulda veli, öğrencinin sınava katılamama gerekçesini en geç beş iş günü içinde okul yönetimine yazılı bildirir; özrü uygun görülen öğrenci, önceden duyurularak yapılacak bir ölçme değerlendirme etkinliğine alınır (İlköğretim Kurumları Yönetmeliği md. 23). Raporlu günlerin devamsızlık hesabına etkisini devamsızlık hesaplama aracında görebilirsiniz.

Geçerli mazereti olmadan sınava ve mazeret sınavına girmeyen öğrencinin sınavı puanla değerlendirilmez; durum e-Okul’a “G” (girmedi) olarak işlenir ve dönem puanı hesabına dahil edilir. Kopya çekenlerin durumu da puanlanmaz. Ülke geneli ortak yazılı sınavların 2026-2027 mazeret sınavı tarihleri henüz açıklanmadı. Geçen yıl 2. dönem 2. ortak yazılı sınavlarının mazeret sınavları 16 Haziran 2026’da Türkiye genelinde eş zamanlı yapılmıştı (ODSGM); bu yıl için de benzer bir uygulama olabilir ama bu bir tahmindir.

Sonuç geldiğinde veli ne yapmalı?

Sonuç ekranına bakıldığında ilk iş puanı değil, süre ve belgeleri kontrol etmektir. Aşağıdaki kısa liste, 5 iş günü gibi kısa sürelerin kaçmaması için hazırlandı:

• Sınavın hangi türde olduğunu (ülke geneli mi, okul geneli mi) okuldan teyit edin.
• Çocuğunuz sınava giremediyse nedenini ve belgesini aynı gün okula iletin; yazılı bildirimin tarihli kaydını alın.
• Puan beklenenden düşükse önce kâğıdı çocuğunuzla birlikte okuyun, hangi öğrenme çıktısında puan kaybedildiğine bakın.
• İtiraz edecekseniz sonuçların ilan tarihini yazıya geçirip süreyi buradan sayın.
• Sonucu çocuğa değerlendirme olarak değil, bir sonraki yazılı için çalışma planı olarak sunun.

Notun dönem puanına etkisi ve eksik kalan konular için çocuğunuzla düzenli bir plan kurmak istiyorsanız öğrenci koçluğu sayfamıza bakabilirsiniz.